{"id":462,"date":"2015-08-14T13:22:00","date_gmt":"2015-08-14T11:22:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.european-arachnology.org\/wdp\/?p=462"},"modified":"2015-11-09T14:20:30","modified_gmt":"2015-11-09T13:20:30","slug":"spider-of-the-year-2015-al","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/?p=462","title":{"rendered":"Spider of the year 2015 &#8211; AL"},"content":{"rendered":"<h4>Merimanga Europiane e Vitit 2015<\/h4>\n<p>Merimanga gum\u00ebzhuese \u2013 <em>Anyphaena accentuata<\/em> (Walckenaer 1802)<\/p>\n<p><em>Anyphaena accentuata<\/em> (Walckenaer, 1802) i p\u00ebrket familjes s\u00eb merimangave fantazm\u00eb ose gypore (Anyphaenidae). Kjo familje e merimangave ka pak m\u00eb shum\u00eb se 500 lloje n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn, tet\u00eb prej t\u00eb cilave gjenden n\u00eb rajonin e Mesdheut, gjasht\u00eb n\u00eb Europ\u00eb dhe dy n\u00eb Europ\u00ebn qendrore. Merimangat fantazm\u00eb jan\u00eb t\u00eb ngjashme me merimangat thes, por ndryshojn\u00eb nga k\u00ebto t\u00eb fundit nga pozicioni i hapjes trakeale, e cila tek merimangat fantazm\u00eb shtrihet n\u00eb mes t\u00eb pjes\u00ebs s\u00eb poshtme t\u00eb abdomenit.<\/p>\n<p>Merimanga gum\u00ebzhuese \u00ebsht\u00eb e zakonshme kudo n\u00eb Europ\u00eb. Ajo preferon k\u00ebrcejt\u00eb dhe kurorat e drur\u00ebve gjether\u00ebn\u00ebs, por gjithashtu ndodhet edhe tek shkurret dhe halor\u00ebt. <em>Anyphaena accentuata<\/em> \u00ebsht\u00eb nj\u00eb lloj i ult\u00ebsirave, shp\u00ebrndarja vertikale e s\u00eb cil\u00ebs zakonisht \u00ebsht\u00eb n\u00ebn 1000 metra mbi nivelin e detit. Rekordet m\u00eb t\u00eb larta kan\u00eb qen\u00eb nga Carinthia (Austri) dhe Untergadin (Zvic\u00ebr) pak m\u00eb shum\u00eb se 1100 metra. Gjat\u00eb dit\u00ebs k\u00ebto merimanga e fshehin vetveten n\u00eb nj\u00eb streh\u00eb t\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga gjethe t\u00eb qepura s\u00eb bashku. Cift\u00ebzimi dhe shtrimi i vez\u00ebve b\u00ebhet po k\u00ebtu. Ato jan\u00eb grabitqar\u00eb t\u00eb nat\u00ebs dhe gjuajn\u00eb insekte t\u00eb vogla fluturuese. Gjat\u00eb dimrit ju mund t\u00eb gjeni shpesh merimang\u00ebn <em>Anyphaena accentuata<\/em> n\u00ebn l\u00ebvoren e pem\u00ebve t\u00eb vdekura. Ky lloj gjithashtu \u00ebsht\u00eb duke u b\u00ebr\u00eb shum\u00eb i zakonsh\u00ebm n\u00eb habitatet humane, dhe ato shpesh mund te shihen n\u00eb muret e sht\u00ebpive duke b\u00ebr\u00eb patrull\u00ebn e nat\u00ebs. Meshkujt b\u00ebhen t\u00eb rritur her\u00ebt n\u00eb ver\u00eb (Maj deri n\u00eb Qershor). Adult\u00ebt hasen shum\u00eb shpesh nga Maj n\u00eb Gusht \u2013 n\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb t\u00eb dyja sekset jan\u00eb aktive.<\/p>\n<p>Gjat\u00ebsia e trupit t\u00eb femrave \u00ebsht\u00eb 5\u20139 mm; meshkujt jan\u00eb pak m\u00eb t\u00eb vegj\u00ebl diku 4\u20137 mm. trupi i tyre ka ngjyr\u00eb t\u00eb verdh\u00eb t\u00eb zbeht\u00eb n\u00eb kafe dhe cefalotoraksi ka anash banda t\u00eb zeza t\u00eb dh\u00ebmb\u00ebzuara. N\u00eb mes t\u00eb pjes\u00ebs s\u00eb sip\u00ebrme t\u00eb abdomenit ndodhen kat\u00ebr shenja katrore t\u00eb zeza, t\u00eb cilat jan\u00eb karakteristike p\u00ebr k\u00ebt\u00eb lloj. K\u00ebmb\u00ebt jan\u00eb laroshe t\u00eb verdha\u2013kafe. Meshkujt shpesh mund t\u00eb ken\u00eb shenja dalluese shum\u00eb t\u00eb qarta.<\/p>\n<p>Meshkujt shfaqin nj\u00eb sjellje cift\u00ebzuese t\u00eb pazakont\u00eb. Ata zukatin me an\u00eb t\u00eb pedipalpeve dhe ciftit t\u00eb par\u00eb t\u00eb k\u00ebmb\u00ebve tek streha e femr\u00ebs, dhe nj\u00ebkoh\u00ebsisht l\u00ebkundin abdomenin e tyre. Kjo krijon nj\u00eb gum\u00ebzhim\u00eb, dhe p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye k\u00ebto gjallesa kan\u00eb nj\u00eb em\u00ebr t\u00eb zakonsh\u00ebm n\u00eb Anglisht \u201cmerimangat gum\u00ebzhuese\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb Europ\u00ebn Qendrore ky lloj nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb rrezik zhdukje dhe nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr mbrojtje ligjore. Masat mbrojt\u00ebse natyrale t\u00eb cilat do t\u00eb ishin ndihmuese p\u00ebr merimang\u00ebn e vitit 2015 do t\u00eb p\u00ebrb\u00ebnin nj\u00eb ndryshim nga monokulturat halore tek pyjet e p\u00ebrzier\u00eb gjether\u00ebn\u00ebs, si edhe duke l\u00ebn\u00eb drur\u00ebt e vdekur n\u00eb vend.<\/p>\n<p>Pse \u00ebsht\u00eb zgjedhur Anyphaena accentuata merimanga e vitit? N\u00ebp\u00ebrmjet p\u00ebrgjedhjes s\u00eb k\u00ebsaj merimange, mund t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsohet nj\u00eb familje e cila nuk \u00ebsht\u00eb nominuar m\u00eb par\u00eb. Vet\u00eb lloji \u00ebsht\u00eb leht\u00ebsisht i identifikuesh\u00ebm n\u00ebp\u00ebrmjet kat\u00ebr shenjave t\u00eb zeza karakteristike n\u00eb abdomen. Kjo e b\u00ebn m\u00eb t\u00eb leht\u00eb konfirmimin rekordeve t\u00eb vendndodhjes nisur nga fotografit\u00eb. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, ajo mund t\u00eb v\u00ebzhgohet mjaft shpesh gjat\u00eb gjith\u00eb vitit, jo vet\u00ebm n\u00eb fshat por edhe brenda sht\u00ebpive. K\u00ebtu ajo mund t\u00eb sillet, p\u00ebr shembull, me an\u00eb t\u00eb pem\u00ebs s\u00eb Krishtlindjeve. S\u00eb fundmi aft\u00ebsia e saj p\u00ebr t\u00eb prodhuar zhurm\u00eb e b\u00ebn k\u00ebt\u00eb merimang\u00eb shum\u00eb t\u00eb pazakont\u00eb\u2026<\/p>\n<p>\u201cMerimanga Europiane e Vitit 2015\u201d \u00ebsht\u00eb p\u00ebrzgjedhur nga 83 araknolog\u00eb nga 26 shtete Europiane. Votimi \u00ebsht\u00eb koordinuar nga Muzeu i Historis\u00eb s\u00eb Natur\u00ebs s\u00eb Vjen\u00ebs, s\u00eb bashku me Arachnologische Gesellschaft (AraGes) dhe European Society of Arachnology (ESA).<\/p>\n<h4>Contact Albania<\/h4>\n<p>Dr. Blerina Vrenozi, Qendra K\u00ebrkimore e Flor\u00ebs dhe Faun\u00ebs, Fakulteti i Shkencave t\u00eb Natyr\u00ebs, Tirana, Albania<br \/>\nbvrenozi(a)gmail.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Merimanga Europiane e Vitit 2015<\/p>\n<p>Merimanga gum\u00ebzhuese \u2013 <em>Anyphaena accentuata<\/em> (Walckenaer 1802)<\/p>\n<p><em>Anyphaena accentuata<\/em> (Walckenaer, 1802) i p\u00ebrket familjes s\u00eb merimangave fantazm\u00eb ose gypore (Anyphaenidae). Kjo familje e merimangave ka pak m\u00eb shum\u00eb se 500 lloje n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn,<\/p>\n<p><span class=\"ellipsis\">&hellip;<\/span><\/p>\n<div class=\"read-more\"><a href=\"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/?p=462\">Read more &#8250;<\/a><\/div>\n<p><!-- end of .read-more --><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[95],"tags":[],"class_list":["post-462","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-spider_of_the_year_2015"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/462","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=462"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/462\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2140,"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/462\/revisions\/2140"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=462"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=462"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/european-arachnology.org\/esa\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=462"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}